11 Silde thuyết trình để kêu gọi vốn đầu tư

Written by

11 Slide Bạn cần có trong Bản thuyết trình của mình
 
Nếu bạn đang gọi vốn cho doanh nghiệp của mình, một bản thuyết trình ấn tượng sẽ là yếu tố quyết định trong cẩm nang gọi vốn của bạn. Một bản thuyết trình tốt sẽ giúp ý tưởng của bạn ghi điểm trong mắt nhà đầu tư, tạo cơ hội cho bạn nói trao đổi nhiều hơn với nhà đầu tư, và hy vọng vào cơ hội nhận đến vốn đầu tư.
 
Thuyết trình dự án
 
Trong bài viết này, Tôi sẽ đưa. cho bạn công thức sáng tạo bản thuyết trình hoàn hảo. Công thức này được xây dựng dựa trên những ghi nhận từ hàng trăm, hàng nghìn bài thuyết trình. Sau khi được xem đủ loại hình thức và phong cách thuyết trình, tôi đã xây dựng một công thức chung cho bất kỳ bản thuyết trình nào.
 
Cho dù trường hợp doanh nghiệp của bạn là như thế nào, những yếu tố sau sẽ là những yếu tố quyết định để thu hút nhà đầu tư tiềm năng vào dự án của bạn.
 
Mục tiêu của dự án
Điều này có vẻ nghe hơi mâu thuẫn, nhưng mục tiêu bản thuyết trình của bạn không phải là gọi vốn đầu tư. Mục tiêu đích thực bản thuyết trình của bạn là qua được vòng phỏng vấn tiếp theo.
Ghi nhớ, bản thuyết trình của bạn là những ấn tượng đầu tiên nhà đầu tư có được về công ty của bạn. Và việc đầu tư hiếm khi được chốt chỉ sau một buổi gặp gỡ, mục tiêu của bạn là khơi gợi sự hứng thú của nhà đầu tư về công ty của bạn. Điều bạn muốn là nhà đầu tư cho bạn thêm những buổi gặp, chứ không phải mời bạn luôn ra khỏi cửa.
Là nhân tố quyết định đến việc gọi vốn đầu tư, bản thuyết trình sẽ phải đưa bạn đến buổi gặp tiếp theo để nói nhiều thêm về công việc kinh doanh.
 
11 Slides quan trọng
 
Slide 1: Tầm nhìn và giá trị cung cấp
Đây là một câu ngắn gọn khái quát về doanh nghiệp của bạn và giá trị bạn cung cấp cho khách hàng của mình. Hãy viết ngắn gọn và đơn giản. Nghĩ về nó như một câu tweet: mô tả doanh nghiệp của bạn trong 140 ký tự đơn giản đến mức ba mẹ bạn có thể hiểu được.
Các công ty công nghệ thường mô tả giá trị cung cấp của họ bằng cách so sánh mình với các công ty khác đã nổi tiếng. Ví dụ, bạn có thể thấy nhiều bản thuyết trình bắt đầu kiểu như:
“Chúng tôi là Uber cho thú cưng”
“Chúng tôi là Netflix cho trò chơi điện tử”
Cách này có thể có hiệu quả, nhưng hãy chắc chắn là sự so sánh của bạn có liên quan. Mô hình kinh doanh được so sánh phải tương tự với doanh nghiệp của bạn.
 
Slide 2: Vấn đề
Nếu bạn không giải quyết vấn đề nào cho xã hội, bạn sẽ khó mà phát triển doanh nghiệp của bạn.
Dùng slide này để nói về vấn đề mà bạn đang giải quyết và đối tượng đang gặp phải vấn đề đó. Bạn có thể nói về những giải pháp hiện có trên thị trường, nhưng đừng dành quá nhiều thời gian để phân tích cạnh tranh ở slide này - bạn sẽ làm điều đó ở một slide phía sau.
Lý tưởng nhất, hãy chia sẻ một câu chuyện có liên quan để mô tả vấn đề bạn đang muốn giải quyết. Bạn càng mô tả vấn đề rõ ràng, nhà đầu tư càng hiểu rõ mục tiêu và mô hình kinh doanh của bạn.
 
Slide 3: Thị trường mục tiêu và cơ hội kinh doanh
Dùng slide này để mô tả khách hàng lý tưởng và quy mô thị trường bạn đang tiếp cận. Quy mô thị trường như thế nào và bạn định vị doanh nghiệp của bạn trong thị trường đó như thế nào? Nếu bạn có số liệu, nhà đầu tư sẽ muốn biết về mức chi tiêu khách hàng trong thị trường để hiểu rõ quy mô thị trường hơn. Đây là nơi bạn kể câu chuyện về phạm vi vấn đề bạn đang giải quyết.
Để thu hẹp phạm vi, bạn nên phân đoạn thị trường thành các phân khúc mà bạn sẽ có những sản phẩm dịch vụ và chiến lược marketing khác nhau.
Hãy cẩn thận với slide này. Có thể bạn sẽ cố gây ấn tượng và mô tả quy mô thị trường quá lớn. Ngược lại, nhà đầu tư lại muốn thấy một thị trường cụ thể và khả thi. Bạn càng mô tả thị trường cụ thể, bản thuyết trình của bạn càng thực tế.
 
Slide 4: Giải pháp
Đây là lúc để nói về sản phẩm, dịch vụ của bạn. Hãy mô tả cách khách hàng sử dụng sản phẩm của bạn và sản phẩm của bạn giải quyết vấn đề của khách hàng như thế nào (xem lại Slide 2)
Bạn có thể muốn đẩy slide này lên sớm hơn trong bản thuyết trình, nhưng đừng làm thế. Đây là cách kể chuyện kinh điển khi mà bạn giới thiệu vấn đề và mô tả sự nhức nhối mà nó gây ra cho mọi người. Sản phẩm dịch vụ của bạn xuất hiện để giải quyết vấn đề đó.
Phần lớn doanh nhân quá tập trung vào sản phẩm mà quên mất phải tập trung vào khách hàng và vấn đề của họ. Thử thay đổi cách tiếp cận và tập trung bản thuyết trình của bạn vào khách hàng hơn.
Nếu có thể, hãy dùng hình ảnh và các câu chuyện khi mô tả giải pháp của bạn. Mô tả cụ thể chứ đừng nói xuông.
 
Slide 5: Mô hình lợi nhuận
Sau khi nói về sản phẩm, dịch vụ, giờ là lúc để nói về cách kiếm tiền của mô hình kinh doanh. Bạn thu những khoản phí nào và ai sẽ trả những khoản phí đó. Đôi khi, bạn có thể có nhiều tập khách hàng nên hãy mô tả thật chi tiết. 
Bạn có thể liên kết với phần phân tích cạnh tranh và thảo luận xem chiến lược định giá của bạn phù hợp với một thị trường lớn hơn như thế nào. Sản phẩm dịch vụ của bạn có giá cả cạnh tranh hơn so với các đối thủ khác trên thị trường không?
 
Slide 6: Lộ trình phát triển
Nếu bạn đã chạy thử/ bán thử sản phẩm, hãy nói về chuyện đó ở slide này. Nhà đầu tư muốn thấy những khía cạnh đã được kiểm thử của mô hình kinh doanh, bởi điều đó giúp giảm thiểu rủi ro. Bất kỳ điều gì chứng thực được giải pháp của bạn thực sự hiệu quả trên thực tế sẽ là yếu tố mạnh mẽ đến cái nhìn của nhà đầu tư.
Dùng slide này để nói về những mốc kế hoạch của bạn. Những mục tiêu lớn nào đã đạt được và các bước tiếp theo của kế hoạch là gì? Một lộ trình sản phẩm, lộ trình kinh doanh liệt kê ra các mốc quan trọng sẽ rất hữu ích ở slide này.
 
Slide 7: Chiến lược marketing và sales
Bạn dự định thu hút sự quan tâm của khách hàng như thế nào? Quy trình bán hàng của bạn ra sao? Dùng slide này để mô tả kế hoạch marketing và bán hàng của bạn. Hãy liệt kê ra những chiến thuật chính bạn định dùng để đưa sản phẩm đến với khách hàng tiềm năng.
Tìm kiếm và dành lấy khách hàng là thử thách lớn cho startup, điều quan trọng là bạn cần mô tả chắc chắn bạn sẽ tiếp cận thị trường mục tiêu như thế nào và bạn sẽ sử dụng các kênh bán hàng ra sao.
Nếu quy trình marketing và bán hàng của bạn khác biệt so với các đối thủ, hãy nhấn mạnh nó ở đây.
 
Slide 8: Nhóm/ Team
Vì sao bạn và nhóm của bạn phù hợp để xây dựng và phát triển công ty này? Những kinh nghiệm nào bạn có mà những người khác không có? Nhấn mạnh các thành viên của nhóm, những thành công họ đã đạt được, năng lực chuyên môn mà họ đóng góp cho doanh nghiệp.
Ngay cả khi bạn chưa có một nhóm hoàn chỉnh, hãy xác định rõ các vị trí chính mà bạn phải cần và chỉ rõ tại sao các vị trí đó quan trọng đối với sự tăng trưởng của công ty.
 
Slide 9: Tài chính
Nhà đầu tư sẽ muốn được thấy dự báo doanh thu, dự báo lỗ lãi và dự báo dòng tiền cho ít nhất 3 năm.
Tuy nhiên, trong bài thuyết trình, đừng đưa vào một bảng tính chi tiết khó hiểu và khó theo dõi dưới dạng slide. Chỉ dùng các biểu đồ để mô tả doanh thu, tổng khách hàng, tổng chi phí và lợi nhuận.
Bạn nên chuẩn bị để tranh luận về một số giả định bạn đưa ra về mục tiêu bán hàng và những khoản chi chính của doanh nghiệp.
Nhớ thật thực tế. Nhà đầu tư sẽ nhận ra ngay những dự báo ảo tưởng, phi thực tế và thường sẽ cắt giảm dự báo đi một nửa. Bạn nên mô tả tăng trưởng dựa trên những số liệu hoạt động thực tế hoặc số liệu có được từ các công ty khác cùng ngành.
 
Slide 10: Cạnh tranh
Mọi doanh nghiệp đều bị cạnh tranh ở một mức độ nào đó. Kế cả khi bạn thâm nhập một thị trường hoàn toàn mới, khách hàng tiềm năng vẫn có sẵn những giải pháp thay thế để giải quyết vấn đề của họ.
Hãy mô tả chiến lược tiếp cận vấn đề cạnh tranh của bạn. Bạn khác biệt với các đối thủ khác trên thị trường như thế nào. Bạn có những lợi thế cạnh tranh nào, những công thức bí mật nào mà đối thủ của bạn không có?
Mấu chốt ở đây là giải thích xem bạn khác biệt như thế nào với các đối thủ khác và tại sao khách hàng nên chọn công ty bạn thay vì các công ty khác.
 
Slide 11: Vốn và sử dụng vốn đầu tư
Cuối cùng, đã đến lúc để đề xuất gọi vốn. Đây là mục đích của bản thuyết trình phải không? Cho dù là buổi gặp đầu tiên, nhà đầu tư cũng sẽ muốn biết dự trù vốn bạn cần để phát triển kinh doanh.
Quan trọng hơn, bạn cần giải thích được tại sao bạn cần ngần ấy tiền và kế hoạch sử dụng số tiền đó như thế nào. Nhà đầu tư sẽ muốn biết vốn đầu tư sẽ được dùng như thế nào và số vốn ấy sẽ giúp bạn đạt được các mục tiêu kinh doanh ra sao.
Nêu bạn đã có nhà đầu tư, hãy nói về những nhà đầu tư đó và lý do tại sao họ đầu tư vào doanh nghiệp của bạn.
 
Những slide khác bạn có thể thêm vào
Mặc dù mục tiêu là giữ cho bản thuyết trình ngắn gọn, đôi khi bạn sẽ cần thêm vào một vài slide nữa để mô tả rõ hơn về doanh nghiệp. Dưới đây là một số slide thường thấy trong các bản thuyết trình gọi vốn đầu tư.
 
Kế hoạch thoái vốn
Nếu bạn gọi vốn từ nhà đầu tư, bạn cần chỉ ra những lợi ích, lợi nhuận bạn mang lại cho họ. Trong slide “Chiến lược thoái vốn”, bạn sẽ liệt kê ra những nhà sáp nhập tiềm năng sẽ mua lại công ty của bạn nếu bạn phát triển nó thành công. Phát hành cổ phiếu ra công chúng là một lựa chọn khả thi cho những startup tập trung vào tăng trưởng, trong khi những doanh nghiệp khác sẽ được mua lại bởi những đối thủ lớn trên thị trường.
 
Đối tác
Doanh nghiệp thường có những đối tác chiến lược quan trọng. Sự hợp tác có thể dưới dạng quyền sử dụng tài sản trí tuệ từ một trường đại học, hoặc một đối tác phân phối chính sẽ phân phối sản phẩm của bạn vào thị trường. Nếu thành công của bạn phụ thuộc vào những đối tác này, hãy mô tả trong bản thuyết trình của bạn.
 
Bản mẫu, bản thử nghiệm, hình ảnh thực tế
Nếu bạn có bản mẫu sản phẩm, hình chụp dịch vụ trực tuyết, hãy đưa nó vào slide và cho nhà đầu tư tiềm năng thấy sản phẩm dịch vụ của bạn hoạt động trên thực tế như thế nào.
Những tài liệu khác
 
Giữ cho bản thuyết trình ngắn gọn và súc tích nhất có thể. Nhớ là đừng cung cấp hết mọi thông tin nhà đầu tư cần ngay trong buổi gặp đầu tiên. Buổi thuyết trình đầu tiên cần phải kể một câu chuyện, tạo cảm hứng và khiến nhà đầu tư muốn có các buổi gặp gỡ tiếp theo.
Bên cạnh bản thuyết trình, hãy chuẩn bị kèm những tài liệu bổ sung thêm thông tin cần thiết. Dưới đây là một số tài liệu thường đi kèm với bản thuyết trình gọi vốn đầu tư.
 
Tóm tắt tổng quan: hay còn gọi là bản ghi chú tóm tắt, thường dài khoảng 2-3 trang mô tả khái quát về doanh nghiệp của bạn. Đó là tài liệu để nhà đầu tư chia sẻ thông tin về doanh nghiệp của bạn với các đối tác của họ để cùng đánh giá. Bản tóm tắt tổng quan nên bao gồm những điểm có trong bản thuyết trình, nhưng dưới dạng viết.
Tài liệu kỹ thuật: nếu bạn bắt đầu một công ty công nghệ hoặc y khoa, bạn có thể được yêu cầu cung cấp những chi tiết về công nghệ bạn sử dụng. Nhà đầu tư trong những ngành này sẽ muốn trao đổi những chi tiết công nghệ này với chuyên gia, vậy nên hãy cung cấp tài liệu, bảng biểu, quy trình chi tiết về vấn đề này.
Mô hình tài chính chi tiết: Bất cứ nhà đầu tư nào quan tâm nghiêm túc đến doanh nghiệp của bạn đều muốn xem dự báo tài chính chi tiết cho ít nhất 3 năm tới để có thể hiểu được những giả định mà dựa vào đó bạn đưa ra dự báo. Nhà đầu tư sẽ muốn xem kế hoạch tài chính của bạn cho chi phí tuyển dụng và chế độ nhân viên, chi phí Nghiên cứu & Phát triển, chi phí sản xuất, chi phí marketing, v.v.. Hãy chuẩn bị dự báo bán hàng, dự báo lỗ lãi và dự báo dòng tiền chi tiết. Một bảng cân đối kế toán cũng rất cần thiết.
Nghiên cứu thị trường chi tiết: Bạn có thể phải cung cấp thêm chi tiết về thị trường mục tiêu, các nghiên cứu thị trường mà bạn đã tiến hành. Những thông tin này không cần xuất hiện trong nội dung thuyết trình, mà nên được chuẩn bị sẵn để cung cấp khi được yêu cầu.
 
Mẹo thuyết trình thành công.
Dưới đây là một vài mẹo để khiến bản thuyết trình gọi vốn của bạn có cơ hội thành công:
Giữ cho nó đơn giản: Các doanh nhân thường chú tâm đến từng chi tiết nhỏ về doanh nghiệp của họ. Nhưng đối với một buổi thuyết trình gọi vốn, bạn không cần đưa vào quá nhiều thông tin. Giữ cho bản thuyết trình đơn giản, truyền đạt những ý tưởng cốt lõi và để dành chỗ cho những câu hỏi. Thuyết trình đơn giản và thẳng thắn luôn tốt hơn những bản thuyết trình chi chít những gạch đầu dòng.
 
Không dùng gạch đầu dòng: Những slide lạm dụng gạch đầu dòng thường gây nhàm chán và không giúp kể một câu chuyện nào đó. Thử dùng phông chữ lớn và giới hạn số lượng từ trên mỗi slide. Dùng hình ảnh nhiều nhất có thể bởi chúng sẽ giúp bạn kể chuyện và tạo cảm xúc cho phần thuyết trình hơn.
 
Kể một câu chuyện: Đừng chỉ nói về số liệu. Thay vào đó, tập trung vào  thu hút sự chú ý và tạo cảm hứng cho khán giả. Bản thuyết trình không nhất thiết phải nói lên tất cả những thông tin về doanh nghiệp của bạn. Nó chỉ cần tạo hứng thú để bạn có thể hướng đến bước tiếp theo. Một trong những cách tốt nhất để làm việc đó là kể những câu chuyện: khách hàng dùng sản phẩm như thế nào, họ đối mặt với vấn đề cần giải quyết ra sao, công ty của bạn cải thiện cuộc sống của khách hàng như thế nào. Bạn kể càng nhiều câu chuyện có liên quan, bạn càng gây hứng thú nơi nhà đầu tư.
 
Giữ cho bản thuyết trình ngắn gọn: Đảm bảo dành thời gian cho phần hỏi đáp, chạy thử sản phẩm và tranh luận về ý tưởng kinh doanh. Nếu buổi phỏng vấn kéo dài 1 giờ đồng hồ, hãy thuyết trình trong vòng 20-30 phút.
 
Đừng nói quá về cơ hội thị trường: Thay vì dự báo từ trên xuống kiểu bạn “chỉ cần 1% thị phần trong thị trường khổng lồ này”, hãy dự báo từ dưới lên: nêu kỳ vọng dựa trên mô tả chi tiết cách thức bạn sẽ dành lấy khách hàng. Nếu đã có sẵn số liệu bán hàng của các phiên bản sản phẩm trong quá khứ, hãy dùng số liệu đó để dự báo.
 
Gọi vốn: Đôi khi trong bài thuyết trình, nhà doanh nghiệp quên mất điều quan trọng nhất: kêu gọi góp vốn. Khi gọi vốn, quan trọng nhất là trao đổi về cách thức vốn sẽ được sử dụng. Dự báo tài chính chi tiết của bạn nên bao gồm luôn cả số vốn bạn kỳ vọng sẽ kêu gọi được.
 
Giữ cho bài thuyết trình thực tế: Gọi vốn sẽ mất thời gian. Bạn sẽ phải thuyết trình với rất nhiều nhà đầu tư trước khi gọi vốn thành công. Pandora từng thuyết trình tới hơn 300 nhà đầu tư mạo hiểm trước khi gọi vốn thành công. Giả sử bạn đang xây dựng công ty khi đang gọi vốn, hãy đảm bảo bạn cập nhật bản thuyết trình gọi vốn liên tục với số liệu, lộ trình và tiến độ mới nhất. Không gì tệ hơn một bản thuyết trình gọi vốn thiếu cập nhật.
 
Gửi bản thuyết trình dạng PDF: Bạn gần như chắc chắn sẽ được yêu cầu gửi bản thuyết trình cho nhà đầu tư trước hoặc sau buổi thuyết trình. Nếu vậy, nhớ đừng gửi tệp tin dạng Powerpoint hay Keynote. Hãy gửi dạng PDF, định dạng này sẽ giữ nguyên phông chữ và kiểu chữ bạn đã thiết kế.
 
Bản thuyết trình cần phải hữu dụng kể cả ngoài buổi thuyết trình: Bản thuyết trình sẽ hiệu quả hơn khi bạn thuyết trình nó, nhưng nó cũng cần tự kể được câu chuyện của bạn ngay cả khi bạn không có mặt để kể nó. Nhà đầu tư có thể muốn xem lại bản thuyết trình sau khi buổi thuyết trình đã kết thúc nên bản thuyết trình cần có đủ nội dung cần thiết để tự thuyết trình những ý tưởng cốt lõi cho bạn.